App-handleiding

Je kunt Rubberduck gratis gebruiken. De basis is gratis: reizen en etappes, GPS-track en kaart, logboekregels, tochtfoto's, ankerwacht, vaargebiednieuws en vaargebiedalarm, havenzoeker, ⚓ ankerplaatsverwachting, zontijden/valuta, PDF van één tocht, Kielwasser-publicatie en deelkaarten.

Rubberduck Premium (abonnement of eenmalige aankoop) ontgrendelt daarnaast: NMEA-live-instrumenten, weer en getij, nachtwacht, veiligheidsinstructie, scheepsbeheer (onderhoud, reparaties, reserveonderdelen, documenten, inventaris), paklijst, bootkas, wachtschema, jaar-/verzamel-PDF, offline zeekaarten en iCloud-/multi-apparaatsynchronisatie.

Premium-functies zijn gemarkeerd met een slot; tik erop om het ontgrendelen te openen. Bestaande abonnementen en aankopen blijven ongewijzigd.

Rubberduck maakt onderscheid tussen reizen (complete tochten) en etappes (losse dagtochten of deeltrajecten). Een reis bundelt meerdere etappes — ideaal voor meerdaagse oversteken met verschillende havens.

Reis aanmaken: Tik bovenin de tochtenlijst op 'Nieuwe reis'. Geef naam, boot en schipper op. Kies optioneel bemanningsleden als deelnemers — alleen zij verschijnen in de boordkas en het wachtrooster. De reis heeft tabbladen voor etappes, boordkas en wachtrooster.

Etappe starten: Open een reis en tik op +. Je kunt elke tocht ook zonder reis starten — tik gewoon op + in de tochtenlijst.

Een etappe verwijderen of losmaken van de reis: In de reisweergave heeft elke etappekaart rechtsboven een zichtbare rode prullenbak — daarmee verwijder je de etappe definitief (met bevestiging; logboekregels en track gaan verloren). Via het ⋯-menu ernaast kun je de etappe in plaats daarvan 'Losmaken van reis', ze wordt dan een zelfstandige losse etappe. Losse etappes (zonder reis) verwijder je in de tochtenlijst door naar links te vegen.

Tik op het +-symbool in de tochtenlijst (of in een reis). Kies je boot en de schipper. Bij een zeilboot kies je bovendien de voortstuwing: onder zeil (met optionele zeilkeuze en rifstatus), op de motor of motor en zeil. Optioneel noteer je motoruren, watertank- en brandstofniveau vóór vertrek.

Met 'Tocht starten' begint de GPS-opname direct. Weer en verwachting worden automatisch op de achtergrond opgehaald. De tracking loopt volledig op de achtergrond — het toestel hoeft niet ontgrendeld te zijn.

Onder Instellingen → 'Tracking en logboek' stuur je de opname:

• Routeregistratie: hoe vaak GPS-punten voor de routelijn worden opgeslagen (korter = nauwkeuriger curve).
• Meetinterval: hoe vaak de positie wordt vastgelegd en de logtriggers worden gecontroleerd.
• Logboekvermeldingen — drie apart instelbare triggers (0 = uit): tijdsinterval (elke X minuten), afstand (na X zeemijl) en koerswijziging (meer dan X°). Elke vermelding noteert de reden, bijv. '↪ Na 5 M' of '↪ Koerswijziging >20°'.
• Weerinterval: hoe vaak het weer tussen start en einde in het log wordt geschreven (bij start en einde altijd).

Alle waarden worden direct opgeslagen en lopen onafhankelijk op de achtergrond.

Uitschieterbescherming: Onwaarschijnlijke GPS-sprongen (bijv. grove zendmastlocatie) worden automatisch verworpen — afstand en track blijven schoon. De nauwkeurigheid van elk punt wordt meegeslagen.

In de detailweergave van een actieve tocht kun je altijd handmatige logvermeldingen toevoegen — direct in het voortstuwingsgedeelte met de logknop. De GPS-positie wordt automatisch opgeslagen.

Automatische vermeldingen: GPS-routepunten (volgens route-interval), NMEA-weer (elke 15 min bij verbinding), onlineweer (volgens weerinterval), ankeren/lichten, voortstuwingswissel. Zichtbare logboekvermeldingen ontstaan volgens de triggers onder 'Tracking en logboek' (tijd, afgelegde zeemijlen, koerswijziging) — telkens met gemiddelde snelheid, afstand en genoteerde reden.

Routedetails: In het tabblad Details vind je de knop 'Routedetails'. Hier zie je alle GPS-punten en logvermeldingen in een filterbaar overzicht.

Eigen vermeldingen schrijf je in een eigen invoerscherm (meerregelig); tijd, positie, SOG en COG worden automatisch toegevoegd. In het log verschijnt je tekst geaccentueerd, met de meetwaarden op een grijze regel eronder.

Bewerken en verwijderen: Tik op een van je eigen vermeldingen in het log om deze te bewerken — het invoerscherm opent met je tekst en je kunt deze daar ook verwijderen. Of houd de vermelding lang ingedrukt → 'Bewerken' of 'Verwijderen'. Alleen je eigen vermeldingen zijn bewerkbaar; automatische (GPS, weer, ankeren, voortstuwing) blijven ongewijzigd. Wijzigingen synchroniseren via iCloud naar alle apparaten.

Snelinvoer: Zolang een tocht actief is, verschijnt de balk 'Snelinvoer' boven de tabbalk. Tikken opent een scherm met je logboeksjablonen (typische gebeurtenissen zoals 'Rif inbinden', 'Motor aan', 'Wachtwissel') — één tik schrijft direct een vermelding met tijd en positie, bevestigd door een korte '✓ Gelogd'. Daaronder kun je ook vrije tekst invoeren. Maak je sjablonen per boot onder Instellingen → Boten; ze synchroniseren via iCloud naar alle apparaten.

Bij de start van een tocht worden automatisch het actuele weer en een 24-uursverwachting opgehaald en in het log geschreven. Tijdens de tocht wordt het onlineweer met het ingestelde interval bijgewerkt (standaard 60 min, instelbaar onder 'Tracking en logboek'). Is NMEA verbonden, dan worden instrumentwaarden (wind, diepte, watertemp.) elke 15 minuten in het log geschreven.

In de actieve tocht zie je een horizontale verwachtingsstrook met uurwaarden — kaarten met Bft ≥ 6 zijn rood gemarkeerd. Met de knop 'Weer nu bijwerken' haal je altijd handmatig actuele weerdata op.

In het scheepstabblad (tweede tab) beheer je je boot in vijf gebieden:

• Parameters: boottype, NMEA-gateway, zeilen en eigen bootparameters (bijv. dieseltank 120 l, lengte 12,5 m). Parameters syncen via iCloud.
• Onderhoud: taken met interval (bijv. olie verversen elke 200 u, antifouling jaarlijks), laatste uitvoerdatum en volgende vervaldatum. Eigen categorieën aanmaken. Achterstallige taken worden rood gemarkeerd.
• Reparaties: overzicht van alle uitgevoerde reparaties met datum, kosten en status. Open reparaties blijven zichtbaar tot ze als 'Klaar' zijn gemarkeerd.
• Reserveonderdelen: voorraad met aantal en opslagplaats (bijv. 'voordekskist').
• Documenten: bootpapieren (koopcontract, verzekeringspolis, registratie) als foto of meerpaginascan.

Alle gegevens syncen via iCloud.

Hernoemen: Wijzig je de bootnaam, dan nemen alle eerdere tochten, reizen en je Kielwasser-logboek automatisch de nieuwe naam over. Zeilboten krijgen automatisch het voorvoegsel 'SY', motorboten 'MY'. Een bootfoto kies je direct in de scheepseditor — met het 16:9-kader bepaal je zelf de uitsnede; die verschijnt op het Kielwasser-profiel en de portaalkaarten.

De boordkas beheert gezamenlijke uitgaven van een reis. Open een reis en tik op het tabblad 'Boordkas'.

Uitgaven: Tik op + — omschrijving, bedrag, categorie en wie betaald heeft. 'Uit de kas' is alleen te kiezen zolang de kas gedekt is (stortingen minus reeds uit de kas betaalde uitgaven). Is de kas leeg, dan moet de uitgave aan een persoon worden toegewezen — zo komt de kas nooit in de min.

Stortingen: Registreer stortingen van individuele bemanningsleden in de kas.

Afrekening: Bovenaan kies je met de chips wie meebetaalt — bijv. een kind uitsluiten (de keuze wordt blijvend bij de reis opgeslagen). Daaronder: totaalbedrag, aandeel per persoon, saldi en de minimale overboekingen. Met 'Afrekening delen' exporteer/print je het rapport, of 'Afrekening per e-mail' stuurt het naar de opgeslagen bemanningsadressen.

Alle boordkasgegevens syncen via iCloud.

Afsluiten: Is de tocht beëindigd, dan kun je de boordkas in het afrekentabblad afsluiten — uitgaven en stortingen zijn dan vergrendeld, de afrekening blijft zichtbaar. 'Heropenen' staat correcties toe.

Afrekencycli: Bij wisselende bemanning kun je de kas midden in de reis afrekenen zonder haar te beëindigen — tik in het afrekentabblad op 'Afrekenen & nieuwe cyclus'. De huidige cyclus sluit en een nieuwe begint; daarna pas je de bemanning aan (bestaande kiezen of nieuwe aanmaken). De chips 'wie betaalt mee' gelden voor de huidige cyclus. Eerdere cycli staan onderaan in de historie — tik erop voor hun afrekening met dezelfde deel-/mailfuncties. Alle cycli syncen via iCloud.

Het wachtrooster verdeelt wachten over de bemanning. Sinds 4.4.7 hoort het bij een specifiek traject (tocht), niet meer bij de hele reis: open het traject (trajectdetail) en daar het wachtrooster. Nieuwe roosters kun je alleen maken voor een ACTIEF, lopend traject.

Rooster maken: Tik op + en stel startdatum/-tijd, duur (dagen) en wachtduur in (3 of 4 uur, of 'Afwisselend' voor 3/4 u afwisselend). Kies het aantal personen per wacht. De bemanning komt uit het traject — je kunt bestaande bemanning toevoegen of nieuwe aanmaken en de volgorde slepen. Bij het maken wordt automatisch een logboekvermelding geschreven die elke wacht met namen en tijden opsomt.

Een traject heeft precies één wachtrooster: maak je een nieuw aan, dan vervangt het het bestaande. Het rooster toont de wachten in tijdsvolgorde; losse wachten kun je met een tik opnieuw bezetten of afzonderlijk verwijderen door naar links te vegen. Het hele rooster verwijder je via de prullenbak in de roosterkop (met bevestiging). Elke wijziging — opnieuw bezetten, een wacht of het hele rooster verwijderen — wordt als logboekvermelding vastgelegd. Roosters syncen via iCloud zodat de hele bemanning dezelfde stand ziet.

Wachtwissel vanuit Snelinvoer: zolang er een wachtrooster bestaat voor het actieve traject, toont Snelinvoer de huidige en de volgende wacht. 'Wachtwissel vastleggen' biedt twee wegen: onder 'Uit rooster' activeer je met een tik de volgende geplande wacht samen met haar team (voorgeselecteerd); onder 'Bemanning kiezen' vink je vrij per persoon aan wie de wacht overneemt (als de werkelijkheid van het rooster afwijkt). De wissel wordt met tijd en positie in het logboek geschreven.

Onder Instellingen → Bemanning beheer je je bemanningsleden. Per persoon kun je naam, e-mail, telefoon, geboortedatum en documentnummer opslaan. In het documentengedeelte bewaar je vaarbewijzen, marifooncertificaten en andere certificaten als foto — met uitgiftedatum en omschrijving.

Documenten syncen automatisch via iCloud. Alle bemanningsgegevens zitten in de back-ups en zijn op een nieuw toestel te herstellen.

Bij het starten van een tocht kun je optioneel motoruren, watertank- en brandstofniveau invoeren. In de detailweergave van een tocht vind je 'Eindwaarden invoeren' in het infogedeelte — dat kan ook nog nadat de tocht is afgesloten ('Eindwaarden aanvullen'). Na het invoeren worden de verbruikte motoruren berekend. In de tochtenlijst worden start- en eindwaarden direct getoond — indien aanwezig.

Log: Vul optioneel de logstand (M) in bij start en einde — de startwaarde wordt vooringevuld met de eindwaarde van de vorige tocht. De logafstand (door het water) staat naast de GPS-afstand (over de grond) — het verschil toont de stroming. De logstand en bedrijfsuren kun je bovendien permanent op het schip vastleggen (schip bewerken); de volgende tocht neemt ze automatisch over als startwaarden.

Het tabblad Vaargebied bundelt alles voor de tochtplanning op jouw positie: getijden, weer en officiële scheepvaartberichten — schakel via de segmenten bovenaan.

Getijden: Stations binnen 80 zeemijl worden automatisch getoond, of zoek op naam. Tik op een station voor de getijdencurve van de komende 7 dagen — de actuele tijd is rood gemarkeerd. Tik op een dag om alle HW/LW-waarden te loggen. Gegevens worden 2 dagen gecachet en via iCloud gedeeld. Tijdens een actieve tocht worden getijden automatisch gelogd.

Weer: Actuele omstandigheden (wind, temperatuur, luchtdruk, golven) en de 48-uursverwachting op jouw positie — waarschuwingskaarten vanaf Bft 6 in rood.

Berichten: Officiële berichten aan de scheepvaart voor jouw vaargebied — stremmingen, sluis- en brugwerkzaamheden, wrakken, evenementen. De app herkent je vaargebied automatisch via de positie. Bronnen: Rijkswaterstaat (NL), ELWIS/WSV (Duitsland), Søfartsstyrelsen (DK) en Sjöfartsverket (SE), elk uur bijgewerkt via kielwasser.blog. Stremmingen zijn rood gemarkeerd; het detail opent het volledige bericht op Kielwasser. Zonder netwerk zie je de laatste stand met tijdstempel.

Bij de tochtstart controleert de app bovendien je vaargebied: zijn er actuele stremmingen, dan verschijnt bovenaan in het startdialoog een melding.

⚠️ De berichten zijn een planningshulp en vervangen geen officiële berichten aan zeevarenden.

Tik op het ankerwachttabblad. Voer de veiligheidsradius in meters in en tik 'Anker laten vallen'. De huidige positie wordt als ankerpunt gezet. De kaart toont de beweging van de boot: groen (veilig), oranje (nadert de radius), rood (erbuiten). Bij overschrijding klinkt direct een alarm. Dit werkt ook tijdens een actieve tocht. Ankeren en anker-op worden automatisch in het log genoteerd.

Positiebron & nauwkeurigheid: met NMEA verbonden gebruikt de ankerwacht altijd de scheepspositie (echt gps). Zonder NMEA toont de app de nauwkeurigheid van de apparaat-fix en waarschuwt bij een grove fix (bijv. wifi-iPad zonder gps-chip: ±65 m of meer) — verbind dan NMEA, anders is het alarm niet betrouwbaar.

Voer in de bootinstellingen het IP en de poort van je NMEA-gateway in (standaard: 10110). De gateway moet in hetzelfde wifi bereikbaar zijn. De app verbindt automatisch zodra de boot wordt gekozen. Beschikbare gegevens: GPS-positie, wind, diepte, watertemperatuur, luchtdruk, koers. De NMEA-positie heeft altijd voorrang op de toestel-GPS.

Bij verbroken verbinding probeert de app elke 10 seconden opnieuw te verbinden. Zonder NMEA-gegevens schakelt de app automatisch over op onlineweer. De statusindicator in de NMEA-monitor toont: groen (verbonden, actueel), geel (verbonden, geen verse data), oranje (verbroken).

NMEA-monitor: de monitor (in de scheepseditor) verbindt zichzelf bij het openen met de ingestelde gateway — ook zonder actieve etappe; zonder actieve etappe verbreekt hij de verbinding weer bij het sluiten. Komt er niets binnen, dan noemt een melding de gebruikelijke oorzaken: verkeerde wifi, ontbrekende toestemming 'Lokaal netwerk' (iOS-instellingen → Privacy) of een gateway die maar één verbinding tegelijk toestaat.

Zelfherstel: schakelt de gateway stilletjes van netwerk (bijv. adapter van Starlink naar boord-wifi), dan herkent de app de ingeslapen verbinding na uiterlijk 60 seconden datastilte en verbindt automatisch opnieuw — eveneens direct wanneer het apparaat van wifi wisselt.

Community-dieptes: Is er een NMEA-dieptemeter verbonden, dan draagt de app de tijdens de tocht gemeten waterdieptes anoniem bij aan de community-dieptekaart op Kielwasser — daar verschijnen ze als dieptelaag op de detailpagina's van de havens. ⚠️ Alleen ruwe oriëntatie, GEEN basis voor de navigatie.

Met een NMEA-log (STW, vaart door het water) en een kompaskoers aangesloten berekent de app doorlopend de stroming uit het verschil tussen vaart over de grond (SOG/COG van gps) en vaart door het water (STW/koers). Ze toont drift (stroomsnelheid in knopen), set (de richting waarheen de stroom zet) en de langscomponent ('mee' / 'tegen').

Live verschijnt de stroming als tegel in de NMEA-monitor en als regel in de actieve tocht. Optioneel logt de app de waarden op een vast interval — in te stellen bij Meer → Tracking en log (5–120 min). Aan het einde van een tocht wordt een stromingsbalans (gem./max drift) toegevoegd.

Gps-uitschieters: 'Track opschonen' (in het ⋯-menu van een tocht) verwijdert foutieve fixes (onmogelijke sprongen) uit een opgenomen track en corrigeert de afstand.

In de detailweergave van elke tocht is de route als kaart ingebed. Start: groen, einde: rood, huidige positie: oranje (bij actieve tocht). De kaart is interactief — zoomen en verschuiven. Onder Instellingen → Kaart kies je de kaartaanbieder: Apple Kaarten, OpenStreetMap of Google Maps.

Zeetekens: Op alle kaarten (ook in de PDF-/archiefexport) worden automatisch zeetekens van OpenSeaMap getoond — boeien, vuurtorens, havens en merktekens, passend bij de gekozen basiskaart. Bron: © OpenSeaMap-bijdragers. ⚠️ Let op: dit zijn vrije communitydata en GEEN officiële zeekaarten — niet voor navigatie gebruiken.

Tip: Onder Instellingen → Kaart → 'Kaarten offline laden' download je je vaargebied vooraf — zo zijn kaart en zeetekens ook zonder internet (op zee) beschikbaar.

In het logtabblad vind je knoppen om foto's toe te voegen (camera of bibliotheek) en een knop voor handmatige logvermeldingen. Camerafoto's krijgen automatisch de actuele GPS-positie. Bibliotheekfoto's zonder EXIF-coördinaten krijgen het dichtstbijzijnde GPS-trackpunt.

Locatie achteraf bewerken: Houd een foto ingedrukt → 'Locatie bewerken'. Voer een plaatsnaam in — de app bepaalt daaruit de coördinaten. Foto's zitten in de back-up en de PDF-export en worden via iCloud naar al je toestellen overgezet.

Open een tocht en tik op 'PDF exporteren'. Kies de modus: 'Samenvatting' exporteert alleen de overzichtsvermeldingen, 'Detailrapport' bevat alle GPS-trackingvermeldingen. De PDF bevat tochtdetails, kaartoverzicht (met 📷-markeringen) en alle foto's in een tweekolomsraster. Daarna opent de deeldialoog.

Jaarexport: Tik in de tochtenlijst op het vergrootglas, kies een jaar en maak een verzamel-PDF van alle tochten van dat jaar — optioneel met kaart per tocht.

In twee stappen: De eerste tik op 'PDF maken' genereert het document — bij veel foto's of vermeldingen duurt dit even. Het draait op de achtergrond zodat de app ook op oudere toestellen niet vastloopt. Daarna verschijnt de deelknop; de tweede tik opent de deeldialoog (of de e-mail).

Let op: deze klassieke webexport verschijnt alleen als hij eerder is ingesteld — de aanbevolen weg is tegenwoordig het Kielwasser-blog (zie eigen hoofdstuk).

Onder Instellingen → Webexport kun je afgesloten tochten naar je WordPress-site uploaden. Voer de server-URL en de API-sleutel uit de WordPress-admin in. In de tochtenlijst zie je de status: 'Niet geüpload', 'Online' of 'Verouderd'. Tik 'Uploaden', 'Bijwerken' of 'Van web verwijderen'. Elke tocht krijgt een eigen pagina met kaart, statistieken en fotogalerij.

Kielwasser is het blogplatform van Rubberduck: publiceer je tochten met kaart en kengetallen in je eigen logboek op kielwasser.blog — reclamevrij, jouw data blijft van jou.

Logboek aanmaken: Instellingen → Kielwasser-Blog → e-mail en gewenste naam invoeren → op de bevestigingsmail tikken — de app verbindt automatisch. Geen wachtwoord nodig.

Tocht publiceren: Tik in de Kielwasser-weergave bij een afgesloten tocht op 'Publiceren' — track, afstand, duur en logboekuittreksel verschijnen met kaart in je logboek. Je boot wordt automatisch aangemaakt. Een veeggebaar verwijdert een tocht weer (webprullenbak).

Bericht schrijven: Vrije blogposts met foto's — bijv. de havendag. GPS-gegevens worden automatisch uit foto's verwijderd.

Webwachtwoord: Alleen voor schrijven en beheren in de browser — de app zelf is al veilig verbonden.

Account verwijderen: Onder Verbinding verwijdert 'Account en logboek verwijderen' je logboek definitief van de server (dubbele bevestiging) — je gegevens in de app blijven behouden.

Complete reizen: Publiceer een hele reis met alle etappes — onder 'Reizen'; de etappes verschijnen als hoofdstukken in het reisjournaal.

Logboekomvang: Bij elke publicatie kies je of het logboek ingekort of compleet meegaat.

Foto's: Tot 20 foto's per tocht gaan mee (de eerste wordt omslagfoto), GPS-gegevens worden verwijderd. Uploads lopen op de achtergrond door, ook als je de app verlaat — een voortgangsbalk toont hoever de upload is.

Boot en profiel: Type, thuishaven, registratie, MMSI, ATIS, eigenaar, het bootverhaal (eigen veld in de scheepseditor, getoond als eigen kaart op het profiel — leeg gelaten overschrijft het nooit tekst die in de browser is geschreven) en je eigen velden gaan automatisch naar het scheepsprofiel; je 'Over mij' verschijnt op de schipperspagina. Maten als lengte of diepgang vul je in de browser aan — de app overschrijft ze nooit.

Bemanning uitnodigen: Verbinding → 'Bemanning uitnodigen' — je opstapper krijgt een uitnodigingsmail en schrijft daarna in de browser in hetzelfde logboek. De app blijft bij de eigenaar: één boot, één app.

Opnieuw verbinden: Na verbreken of toestelwissel volstaat 'Bestaand verbinden → Per e-mail verbinden' — op de bevestigingsmail tikken, klaar.

Live-positie (opt-in): Zet 'Live-positie delen' aan — tijdens een actieve tocht toont je logboek elke paar minuten je positie (🔴 live met minikaart; portaalkaarten krijgen een rode stip). Zonder bereik veroudert de markering eerlijk; hij verdwijnt automatisch als de tocht eindigt.

Vaargebiedalarm (nieuwsbrief): Onder Instellingen → Kielwasser-Blog → 'Vaargebiedalarm' abonneer je je per e-mail op de officiële berichten van je vaargebieden. Kies de gewenste vaargebieden direct in de app, wijzig de selectie op elk moment of vink ze allemaal uit om je af te melden. Verzending gaat naar je geverifieerde accountadres — er is geen apart e-mailveld.

Maak van elke afgesloten tocht een deelkaart in Kielwasser-design: kaartbeeld met route, afstand, duur en gemiddelde snelheid — als story (9:16) of vierkant (1:1).

Etappe delen: Tik op het deelsymbool in de tochtweergave.

Reis delen: In de reis via het ⋯-menu → 'Tocht delen' — de kaart toont de complete route van alle etappes met totalen.

Instagram: Is Instagram geïnstalleerd, dan opent 'Story delen' direct de story-editor met jouw kaart als achtergrond.

Link kopiëren: Bij op Kielwasser gepubliceerde tochten kun je de link naar je logboek kopiëren — WhatsApp, Facebook en forums tonen automatisch een voorbeeld met kaart en kengetallen, en de ontvanger komt direct bij jouw tochtverhaal terecht.

'Meer opties' opent het systeemdeelmenu (bewaren, AirDrop, andere apps).

Onder Instellingen → iCloud Sync worden alle gegevens automatisch gesynchroniseerd — bij het beëindigen van een tocht en wanneer de app naar de achtergrond gaat. Gesynchroniseerd worden: alle tochten en etappes, reizen, foto's, boten, bemanning, documenten, boordkasuitgaven en -stortingen, wachtroosters, onderhoudstaken, reparaties, reserveonderdelen, getijdencache en instellingen.

Bij een nieuwe installatie op een tweede toestel worden alle gegevens bij de eerste sync automatisch geïmporteerd. Met 'Nu synchroniseren' start je de sync handmatig. De knop 'Volledig synchroniseren' downloadt alle foto's en tochten opnieuw — handig na een toestelwissel.

Let op: actieve tochten worden pas na afsluiting naar andere toestellen overgezet.

Onder Info en tools → Daglicht zie je alle negen zonsgebeurtenissen voor een willekeurige plaats en dag:

Astronomische schemering (begin/einde), nautische, burgerlijke, zonsopkomst, zonshoogste punt, zonsondergang — telkens als tijd in jouw tijdzone.

Weergegeven als gekleurde 24-uursband: nacht (donkerblauw), astronomische, nautische en burgerlijke schemering, dag (geel). De huidige tijd is gemarkeerd.

Locatie: De GPS-knop rechtsboven neemt je huidige positie over. Of typ een plaats in het zoekveld (bijv. 'Palma', 'Kiel', 'Lissabon').

Datum: Tik op de datum of gebruik de pijlen. Poolgebieden tonen 'pooldag' of 'poolnacht'.

Onder Info en tools → Valutacalculator reken je om tussen 33 valuta's — zonder internetverplichting.

Actuele koers: De app haalt dagelijks de ECB-koersen op via de gratis frankfurter.app-API. De koers wordt 24 uur lokaal gecachet — bij slechte verbinding (op zee) werk je automatisch met de laatst bekende stand.

Gebruik: Bedrag invoeren, uitgangsvaluta (Van) en doelvaluta (Naar) kiezen — het resultaat verschijnt direct. De datum van de laatste update wordt getoond.

Onder Info en tools → Paklijst vind je een globale checklist voor je boot — onafhankelijk van losse tochten.

Vooringevuld met 7 categorieën: navigatie, veiligheid, proviand, kleding, documenten, techniek en eerste hulp — in jouw app-taal.

Gebruik: Tik op een regel om vinkjes te zetten/verwijderen. Veeg naar links om een item te wissen. Met + (onderaan) maak je nieuwe categorieën, met + binnen een categorie voeg je items toe. 'Terugzetten' verwijdert alle vinkjes — de inhoud blijft behouden.

De voortgangsbalk bovenaan toont hoeveel items zijn afgevinkt.

Alle wijzigingen syncen automatisch via iCloud.

Onder Info en tools → Veiligheidsinstructie voer je de wettelijk verplichte veiligheidsinstructie voor je bemanning uit.

Checklist: 6 categorieën met elk meerdere punten — nooduitrusting, man-over-boord, brand, communicatie, scheepsveiligheid, eerste hulp. In alle app-talen voorbereid. Vink besproken punten af.

Instructie afronden: Kies bovenaan de aanwezige bemanningsleden — of voeg vrij personen toe. Optioneel notitieveld. Tik 'Veiligheidsinstructie afronden' om haar met datum, deelnemers en checkliststatus op te slaan.

Logboek: In het tabblad 'Protocol' zie je alle instructies met datum, deelnemers en aantal afgevinkte punten. Tik op een instructie voor de details. Via het deelsymbool exporteer je het protocol als tekst (bijv. per e-mail of AirDrop).

Alle instructies syncen via iCloud.

Onder Instellingen → Info vind je vijf nautische referentietabellen:

• Beaufortschaal — alle 13 windkrachten (0–12) met knopenbereik en benaming.
• Vlaggenalfabet — alle 26 ICS/NAVO-seinvlaggen plus cijferwimpels 0–9 met morsecode en betekenis.
• Geluidsseinen — manoeuvre-, mist- en ankerseinen volgens de BVA als punt-streep-patroon; elk sein is met een tik te beluisteren (hoorn, klok, gong — kort 1 s, lang 4 s zoals op zee).
• Lichten en dagmerken — nachtlichtdiagrammen en dagmerken volgens de BVA voor motorschepen, zeilschepen, vissers, sleepverbanden en noodseinen.
• Marifoonsjablonen (GMDSS/SRC) — 9 complete sjablonen volgens SOLAS/ITU: MAYDAY, MAYDAY RELAY, MAYDAY bevestigen, radiostilte (SILENCE MAYDAY), noodverkeer beëindigen (SILENCE FINI), vals alarm annuleren, PAN PAN, PAN PAN MEDICO en SÉCURITÉ. Alle noodoproepen op kanaal 16 — vooraf DSC-alarm op kanaal 70.

Tijdens een tocht noteert de app het passeren van benoemde zeetekens automatisch in het logboek — vuurtorens, bakens en boeien met naam. Naamloze miniboeien worden bewust genegeerd.

De vermelding ontstaat op het moment van dichtste nadering (dwars) en noemt afstand en zijde (stuurboord/bakboord), bijv. „⚓︎ Vuurtoren 'Bülk' dwars aan stuurboord — 2,3 M”. Vuurtorens worden tot ~4 M geregistreerd, boeien tot ~0,5 M.

In-/uitschakelen onder Instellingen → Tracking en logboek → 'Zeetekens automatisch loggen'. De gegevens (van OpenStreetMap/OpenSeaMap) worden bij de tochtstart voor je vaargebied geladen en blijvend opgeslagen — daarna werkt het loggen ook offline.

⚠️ Vrije communitydata, geen officiële zeekaarten — niet voor navigatie gebruiken.

Als de app crasht of vastloopt, bewaart iOS bij de volgende start een technisch rapport. Je vindt het onder Instellingen → Info & tools → Diagnose. Van daaruit mail je het via het deelsymbool naar de ontwikkelaar — er verlaat niets automatisch je apparaat, geen tracking. Rapporten verwijder je met een veeggebaar.

In het tabblad Gebied toont het segment 'Weer' nu ook de officiële waterstanden en het zeeweerbericht van je omgeving — indien beschikbaar voor jouw gebied. Nederlandse waterstanden worden t.o.v. NAP gegeven (met teken), Duitse t.o.v. het lokale peil. Het zeeweerbericht komt van de DWD of een weermodel.

Vaargebiedkennis: Onder 'Meer → Info & tools → Vaargidsen' vind je gidsen voor je vaargebied — bijv. de Staande Mastroute door Nederland, de Oostzee-beschermgebieden en de 'havens van de crews'. Ze openen direct in de app en worden doorlopend uitgebreid.

Havenzoeker: Onder 'Meer → Info & tools → Havenzoeker' doorzoek je de havengids (marina's en havens uit OpenStreetMap) of vind je havens in de buurt. De detailpagina's tonen luchtfoto, voorzieningen, weer en windbeschutting, AIS en community-dieptes. Nieuw: De havenzoeker zelf blijft gratis — met Rubberduck Premium sla je het zichtbare kaartgebied offline op via de ⤓-knop boven in de kaart (havens, detailpagina's en kaarttegels); de zoeker werkt dan zonder internet en werkt zichzelf bij zodra er verbinding is.

⚠️ Waterstanden, zeeweerbericht en gidsen komen via kielwasser.blog en zijn een planningshulp — geen officiële bron voor de navigatie.

Onder Boot → Inventaris beheer je vier gebieden: inventaris (duurzame uitrusting), verbruiksmateriaal (met THT), veiligheidsuitrusting (met keurings-/vervaldatum — reddingsvesten, blussers, noodsignalen) en reserveonderdelen. Het filter bovenaan wisselt tussen alle, inventaris en verbruik.

Structuur: ruimtes en bergplaatsen (box, kast, vak …) definieer je onder Instellingen → Boten → jouw boot → 'Bergruimtes & dekplan'. Ruimtes liggen als vakken op het dekplan: rij (boeg → hek), breedte (vol/bakboord/stuurboord), een bereik over meerdere rijen en een L-uitbreiding kies je in de editor. Twee niveaus — benedendeks en aan dek — dekken zelfs de bakskist boven de hut. Bergplaatsen verschijnen als chips in hun ruimtes (positie bb/midden/stb).

Artikelen hebben aantal, eenheid, categorie, bergplaats en foto (camera of bibliotheek); verbruiksmateriaal ook een THT. Met een doelvoorraad wordt de inventaris een checklist — de waarschuwingsbalk toont wat aandacht vraagt, en van daaruit deel je de inkooplijst.

Reserveonderdelen gebruiken dezelfde bergplaatsen en kunnen foto's dragen; onderhoud in de categorie veiligheid koppel je aan een inventarisartikel — de bergplaats komt mee.

Webeditor: in je Kielwasser-cockpit (📦 Inventaris) beheer je alles comfortabel op de computer. De app haalt webwijzigingen op bij het openen van de inventaris — trek de lijst omlaag om direct te synchroniseren. Alles synchroniseert bovendien via iCloud.

Tijdens een actieve tocht controleert de app elke 30 minuten de officiële berichten op je positie. Verschijnt er een nieuwe stremming in je vaargebied, dan krijg je een melding — ook met vergrendeld scherm.

⚠️ Planningshulp, geen officiële bron voor navigatie.

Onder Meer → Astronavigatie werk je een hoogtelijn van de zon uit zoals met almanak en tafels — alleen zonder beide: voer sextanthoogte (graden + minuten), onder-/bovenrand, indexcorrectie, ooghoogte en gegist bestek in; de app levert GHA, declinatie, waargenomen en berekende hoogte, azimut en intercept (Marcq St. Hilaire). De efemeriden worden volledig offline berekend — bedoeld als backup bij gps-storing en om te oefenen.

Twee waarnemingen kort na elkaar geven een fix: bewaar de eerste lijn, voer de tweede in, tik 'Fix uit beide lijnen'.

Geen sextant? 'Meten met camera' fotografeert zon en kim in ÉÉN beeld — tik op het midden van de zon en op de kim, de app leidt de hoogte af uit de camerageometrie en vult de waarneming met opnametijd in (bèta; kijk nooit rechtstreeks in de zon).

⚠️ Nood- en oefentool — ±2–5 zm naar kwaliteit.

Onder Gereedschap → Barometer zie je de actuele luchtdruk — bij voorkeur van het NMEA-netwerk (MDA-zin), anders van de druksensor van de iPhone. De app meet doorlopend (standaard elke 30 min, in te stellen onder Instellingen → Tracking & logboek) en toont de 3-uurstendens met een grafiek (huidige tocht of sinds appstart).

Stormwaarschuwing: daalt de druk sterk binnen 3 uur, dan waarschuwt de app — gele voorwaarschuwing vanaf ca. 4 hPa/3u, rood stormalarm vanaf ca. 6 hPa/3u (drempels instelbaar in Instellingen). Het stormalarm toont een rode banner, geeft een sirene (omzeilt de stille schakelaar) en wekt je met een melding — ook binnen de ankerwacht. Tik op 'Bevestigen'.

Barometerwaarden worden ook in het tochtlogboek vastgelegd: bij de start van de tocht, doorlopend in het interval en aan het einde.

⚠️ Een barometertendens is een vroege waarschuwing, geen vervanging voor het officiële zeeweerbericht.

De nachtwacht-wekker onder Gereedschap zorgt dat de roerganger van wacht wakker blijft. Je kiest een interval van 5 tot 30 minuten (in stappen van 5). Na elk interval moet je op een bevestigingsknop drukken — de plek op het scherm verandert elke keer, zodat een simpele reflex niet volstaat en echt zeker is dat je wakker bent.

Bevestig je niet op tijd, dan klinkt eerst een voorwaarschuwing en dan het alarm: sirene (omzeilt de stille schakelaar) plus een melding die het scherm wekt. Is de boordalarm-koppeling actief, dan klinkt het alarm ook op de andere iPhones aan boord — zo wordt ook de rest van de bemanning gewekt.

⚠️ Een hulp om wakker te blijven, geen vervanging voor goede wachtindeling en uitkijk.

De boordalarm-koppeling laat anker-, storm- en dodemansalarmen tegelijk afgaan op alle iPhones aan boord — zonder internet. De apparaten verbinden lokaal via wifi en Bluetooth (peer-to-peer), dus ook ver op zee zonder bereik.

Activeert één apparaat een alarm, dan verschijnt op de andere een rode banner met sirene en een wekkende melding; ieder bevestigt op zijn eigen apparaat met 'Bevestigen'. In- of uitschakelen onder Instellingen → Tracking & logboek → 'Boordalarm-koppeling'.

Wacht-koppeling: zolang op een apparaat een wacht loopt (anker- of nachtwacht), blijven alle verbonden apparaten automatisch wakker — dan bereikt het alarm ze ook met uitgeschakeld scherm. Belangrijk: de apparaten moeten actief zijn / de app open bij de start van de wacht om in deze modus te gaan (daarna mogen ze in je zak). Dat kost iets meer batterij en eindigt automatisch met de wacht.

Eerlijke grens: is er GEEN wacht actief en ligt een apparaat passief in ruststand (scherm uit), dan kan het offline niet van buitenaf gewekt worden — dan blijft de luide sirene van het activerende apparaat het alarm. Elk deelnemend apparaat heeft de Rubberduck-app nodig en moet binnen bereik zijn (dicht bij de boot).

⚠️ Een gemaks-/waakfunctie voor de korte afstand, geen veiligheids- of marifoon.

GPS-integriteit waarschuwt je wanneer je GPS-positie onbetrouwbaar wordt — door een stoorzender (jamming) of een opzettelijke manipulatie (spoofing). Beide komen echt voor in sommige zeegebieden (bijv. de Oostzee, de oostelijke Middellandse Zee).

Inschakelen: Gereedschap → GPS-integriteit → inschakelen. Premiumfunctie. De bewaking loopt automatisch zodra een tocht actief is.

Toestanden (met kleur): Groen = betrouwbaar (stil). Geel = afwijkend (wordt in de gaten gehouden, stil). Oranje = verstoord — alarmtoon en melding; vertrouw niet alleen op GPS, controleer je positie met betonning, kompas en omgeving. Rood = niet te vertrouwen — doorlopend alarm; navigeer op zichtpeilingen en gegist bestek (kompas + log), de laatste betrouwbare positie staat in het logboek.

Waarom? Tik op de statuskaart: je ziet welke controles aansloegen, met meetwaarden (signaalsterkte C/N0, HDOP, positiesprong, tijdsverschuiving, afwijking van het gegist bestek).

Apparaat-GPS of NMEA: De functie werkt al met alleen de iPhone-GPS (nauwkeurigheid, positiesprongen, bewegingscontrole). Met een aangesloten NMEA-installatie (bijv. WLN10) controleert ze bovendien dieper: signaalsterkte van de satellieten (C/N0-profiel), precisiewaarden (HDOP), tijdsverschuiving en gegist bestek uit log en kompas. Een normaal klein verschil tussen de apparaat- en de NMEA-positie is te verwachten en veroorzaakt geen alarm.

Instellingen: gevoeligheid (laag/normaal/hoog), eigen alarmtoon aan/uit en 'alleen op zee waarschuwen' (onderdrukt vals alarm aan land / in de haven). Afwijkingen worden naar het logboek geschreven — bij een toestandswissel en periodiek in het loginterval dat is ingesteld onder Instellingen → Tracking en logboek; een rode toestand wordt altijd dicht gelogd.

⚠️ Een waarschuwingshulp, geen vervanging voor oplettende navigatie en kruispeilingen.

Bij de allereerste start begeleidt een korte assistent je: je maakt je schip en de schipper aan en kunt optioneel meteen je Kielwasser-account verbinden (of later bij Instellingen). Wie de app bijwerkt en al een schip heeft aangemaakt, ziet de assistent niet.

Functietour: Een geleide rondleiding toont je de belangrijkste onderdelen direct in de app — Tochten en logboek, Schip, Vaargebied en Ankerwacht. Je kunt de tour altijd opnieuw starten — in het tabblad 'Meer' bij het item 'Functietour'. Premium-functies worden daarbij alleen genoemd en verwijzen naar het abonnement of deze handleiding.

Handleiding altijd bij de hand: In elke weergave zie je bovenaan een boekpictogram. Een tik opent deze handleiding direct op de plek die bij het huidige scherm past — in het Schip-tabblad bijv. bij het hoofdstuk 'Scheepsbeheer', in het Vaargebied-tabblad bij 'getijden, weer en berichten'. Zo krijg je hulp precies waar je bent.